→ magorss

cultura libre

Magofermin y as lizenzias copyleft.

En Magofermín emos apostau dende un primer inte por as lizenzias copyleft y as nuebas trazas de espardidura cultural. Somos combenzius de que a cultura ye una obra embolicada y que se construye en napas, sin que garra creyador pueda estar entendiu sin tener en cuenta a toz os que creyón bella cosa antes que no él. De ista traza, se fa difízil entender os dreitos de autor como un monopolio d’o creyador y d’o productor. Fren a la especulazión cultural, dende Magofermín apostamos por a cultura libre.

Os dreitos de autor y o bien común.

Os dreitos de autor no son que un pribilechio dau por un periodo de tiempo amugau ta proporzionar un inzentibo ta os creyadors y de ista traza fomentar a creyazión de obras orichinals. O proposito de os dreitos de autor ye, por tanto o bien común, y no pas o benefizio personal. Manimenos, os organismos chestors de os dreitos de autor como a SGAE en l´Estau Español se han combertiu en mecanismos de replega que más han de beyer con os plans de pensións de unos pocos creyadors que con o fomento de a creyatibidat y por tanto de o bien común.

Emerchenzia copyleft.

Somos cansos de beyer y sentir “creyadors” esfendendo os dreitos de autor como si istos estasen títols de propiedat intocables, y creyando confusión en mezclar cualsiquier atra traza de conzebir a creyazión y a espardidura cultural con actibidaz ilizitas como a piratería. Fren a ista conzepzión uniforme y roñosa de l´actibidat creyatiba han surtiu atras trazas alternatibas de entender os dreitos de autor que se caracterizan por una mayor liberalidat. Ye lo que se conoix como “copyleft”. Aintro de ista denominazión se engloban arrienda de lizenzias de espardidura y emplego de as obras de creyazión que se caracterizan por a zesión a o dominio publico de bels u toz os dreitos de autor. A bentalla de as lizenzias copyleft ye que dixan de man de l´autor dezidir os terminos concretos de a lizenzia de emplego, y por tanto a traza en que a suya obra pueda estar emplegada y espardida.

Esquimen ta os creyadors de as lizenzias copyleft.

En cheneral, as lizenzias copyleft permiten a copia y espardidura de as obras de creyazión en condizions menos estrictas que as de lizenzias ordinarias. O proposito ye fomentar a libre espardidura de as obras de creyazión, a creyazión de obras deribadas y , en cheneral, potenziar a cultura. Ta os creyadors, isto enampla muito as posibilidaz de espardidura de as suyas obras, y por tanto de plegar en o publico. Enca que no son nezesariamén lo mesmo, o desembolique de as lizenzias copyleft ha estau paralelo a o de nuebas trazas de espardidura cultural como por exemplo, y en o caso de a mosica, os formatos dichitals comprimius (mp3, asinas asinas) a escarga dichital y os retes peer to peer, u as radios a la carta por o rete.

Ye importán fer notar que o copyleft no ye reñiu con a benda de as obras, porque ista puet continar esistindo. Simplamén, se tría por qué productos se cobran diners y de qué productos se permite a suya libre espardidura. Por exemplo, a espardidura de una canta en mp3 no impide que se pueda bender o disco completo en formato CD. O mp3 permite plegar en un publico a o que muitas begadas sería imposible plegar-ie sin contar con importans imbersions de una interpresa productora, y asinas plegar, por obra y grazia de a chenerosidat d’ o creyador y de as nuebas tecnolochías, en afizionaus que baluran o feito de tener un ocheto bien diseñau y de calidat como un CD.

A reduzión de os gastos de promozión y a eliminazión de os intermediarios permite antimás ufrir o producto a prés asequibles y seguntes con o ideyal de espardir a cultura de traza popular. O creyador no beye asinas reduziu o suyo esquimen por obra bendida, sino en muitos casos enamplaus. A la contra que a traza de entender os dreitos de autor que practican organismos como SGAE, que nomás faboreixen a os creyadors conoixius y a os productors poderosos, as lizenzias copyleft faboreixen a toz os creyadors, y en espezial a os menos conoixius y con menors posibilidaz de espardidura. Son, manimenos muitos ya os exemplos de collas de ampla espardidura que han dezidiu publicar as suyas obras a trabiés de lizenzias copyleft, y sin dandalo se trata de una tendenzia crexién.

Lizenzias copyleft y protezión de os creyadors.

Una pregunta que surte asobén ye ¿Cómo se proteix o creyador de emplegos fraudulentos de as suyas obras espardidas baxo lizenzias copyleft? A rispuesta ye senzilla: de a mesma traza que a resta de creyadors. Lo más importán ye que cuan se esparde una obra se fagan explizitos os terminos de a lizenzia de emplego, ta lo que esisten muitos modelos dentre os que se pueden tríar como as conoixidas lizenzias creative commons. En caso de detectar un emplego fraudulento de una obra que contrabenga os terminos de a lizenzia, como por exemplo un plachio, l´autor puet optar por acudir t’ as bias ordinarias chudizials.

Ye combenién, manimenos, aber rechistrau a creyazión de a obra en un rechistro de a propiedat intelectual, lo cualo fazilita en casos de litichio contrimostrar l´autoría de a obra. En caso de as lizenzias copyleft, os rechistros de a propiedat intelectual bichéns no fan onra, porque no rechistran a mena de lizenzia dando por supuesto que as obras se richen por a lizenzia de copyright ordinaria. Antimás, en o caso de as obras espardidas por o rete o caso se embolica, en estar difizil rechistrar un producto que no esiste como ocheto tanchible. Ello ha fomentau l’amanixer de rechistros de a propiedat intelectual alternatibos, pero en primerías igual de balidos, como ye o caso por exemplo de safe creative.

O rechistro de as obras y as suyas lizenzias de emplego combien no nomás a os creyadors, sino tamién a os usuarios, pues istos pueden contrimostrar en caso nezesario que cumplen con os terminos de a lizenzia d´emplego. Como ye en teoría posible, en cualsiquier inte, cambear os terminos de a lizenzia de copyleft, si por exemplo reyalizamos una obra deribada a partir de una obra con lizenzia de copyleft, nos interesará poder contrimostrar que cuan lo faziemos a lizenzia de a obra orichinal permitía ista mena d´emplego.

Más informazión:

http://creativecommons.com/, http://creativecommons.es/
http://exgae.net/
http://www.safecreative.org/
http://es.wikipedia.org/wiki/Derechos_de_autor